Cyfrowe euro coraz bliżej. Europa chce się uniezależnić od płatności VISA i Mastercard

Europa wykonuje kolejny krok w kierunku stworzenia własnego cyfrowego systemu płatności. Europejski Bank Centralny otrzymał właśnie ważne wsparcie ze strony Parlamentu Europejskiego dla projektu cyfrowego euro. Decyzja zapadła w momencie, gdy w wielu europejskich stolicach rosną obawy dotyczące uzależnienia od amerykańskich gigantów płatniczych.

Jeżeli proces legislacyjny zakończy się zgodnie z planem, mieszkańcy strefy euro już za kilka lat mogą otrzymać zupełnie nową formę pieniądza emitowanego bezpośrednio przez bank centralny.

Parlament Europejski daje zielone światło

Kluczowa komisja gospodarcza Parlamentu Europejskiego poparła projekt przepisów niezbędnych do uruchomienia cyfrowego euro. To jeden z najważniejszych etapów wieloletnich prac nad nową walutą elektroniczną. Projekt rozwijany jest od sześciu lat. Europejski Bank Centralny przekonuje, że cyfrowe euro ma stać się powszechnie dostępnym środkiem płatniczym, umożliwiającym realizację transakcji zarówno w internecie, jak i w sklepach stacjonarnych.

Cyfrowe euro miałoby funkcjonować w formie elektronicznego portfela oferowanego przez banki oraz firmy fintech. Użytkownicy mogliby przechowywać środki gwarantowane przez bank centralny i korzystać z nich podobnie jak z tradycyjnej gotówki.

Europa chce ograniczyć zależność od USA

Prace nad projektem przyspieszyły po powrocie Donalda Trumpa do Białego Domu i pogorszeniu relacji handlowych między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską. Coraz częściej pojawiają się głosy, że europejski sektor finansowy jest zbyt mocno uzależniony od amerykańskiej infrastruktury płatniczej.

Obecnie zdecydowana większość płatności kartowych w Europie realizowana jest za pośrednictwem sieci Visa i Mastercard. Dla części europejskich polityków taka sytuacja rodzi ryzyko strategiczne, szczególnie w czasach rosnących napięć geopolitycznych. W projekcie rozporządzenia podkreślono, że cyfrowe euro mogłoby stać się paneuropejskim środkiem płatniczym, dostępnym dla wszystkich obywateli strefy euro niezależnie od kraju zamieszkania.

„Wprowadzenie cyfrowego euro... zmniejszyłoby nadmierne poleganie na dostawcach spoza Europy, stając się paneuropejskim środkiem płatniczym i wprowadziłoby wspólną walutę w erę cyfrową, dając obywatelom Unii swobodę wyboru płatności pieniędzmi banku centralnego w codziennych transakcjach” – czytamy w projekcie rozporządzenia.

Banki przez lata sprzeciwiały się projektowi

Droga do obecnego etapu nie była łatwa. Przez ostatnie trzy lata trwał intensywny spór pomiędzy Europejskim Bankiem Centralnym a sektorem bankowym. Banki obawiały się, że część klientów zacznie przenosić oszczędności do cyfrowych portfeli gwarantowanych przez EBC. Taki scenariusz mógłby ograniczyć wpływy instytucji finansowych i zmienić sposób funkcjonowania rynku detalicznego.

Z tego powodu sektor bankowy wielokrotnie apelował o ograniczenie skali projektu oraz wprowadzenie limitów dotyczących przechowywanych środków.

Kiedy cyfrowe euro trafi do obywateli?

Jeżeli podczas dalszych prac legislacyjnych nie pojawią się poważniejsze przeszkody, negocjacje pomiędzy Parlamentem Europejskim, Komisją Europejską i państwami członkowskimi mogą rozpocząć się już w przyszłym miesiącu. Celem unijnych instytucji jest przyjęcie ostatecznych przepisów jeszcze przed końcem roku.

Siegbert Frank Droese z prawicowej Europy Suwerennych Narodów, grupy politycznej w Parlamencie Europejskim, powiedział, że jego grupa głosowała przeciwko propozycji, co zwiększa prawdopodobieństwo, że konieczne będzie kolejne głosowanie na posiedzeniu plenarnym Parlamentu.

Europejski Bank Centralny planuje uruchomienie rocznego programu pilotażowego w drugiej połowie 2027 roku. Jeśli testy zakończą się sukcesem, pełne wdrożenie cyfrowego euro mogłoby nastąpić w 2029 roku. Dla mieszkańców strefy euro byłaby to największa zmiana w sposobie korzystania z pieniądza od momentu wprowadzenia wspólnej waluty ponad dwie dekady temu.