Influencerzy pozywają Izrael. Nie zapłacili im za propagandę

Izraelski aparat dyplomacji publicznej znalazł się w centrum sporu prawnego dotyczącego wynagrodzeń dla osób zaangażowanych w kampanie informacyjne prowadzone po wydarzeniach z października 2023 roku. Według doniesień izraelskiego dziennika Calcalist byli współpracownicy państwowego departamentu odpowiedzialnego za komunikację strategiczną domagają się milionowych wypłat za pracę wykonywaną bez formalnego wynagrodzenia.

Pozwy skierowano przeciwko jednostce rządowej znanej jako dyrekcja dyplomacji publicznej. W Izraelu instytucja ta funkcjonuje pod nazwą Hasbara i odpowiada za komunikację międzynarodową oraz działania wizerunkowe państwa. Roszczenia zgłosiły firmy oraz prywatni kontrahenci, którzy według własnych relacji uczestniczyli w kampaniach medialnych i działaniach informacyjnych prowadzonych po ataku Hamasu z 7 października 2023 roku oraz w trakcie wojny w Strefa Gazy.

Część aktywistów organizowała wydarzenia informacyjne oraz działania kontrujące demonstracje solidarności z Palestyńczykami.

Prywatne firmy żądają milionów szekli

Z pozwów wynika, że dwie prywatne spółki domagają się łącznie około dwóch milionów szekli od instytucji państwowej nadzorowanej przez kancelarię premiera. Firmy twierdzą, że świadczyły usługi produkcyjne oraz wspierały działania komunikacyjne skierowane do odbiorców zagranicznych. Jedna z firm udostępniała studio telewizyjne wykorzystywane do nagrań wystąpień polityków, w tym premiera Benjamin Netanyahu oraz byłego ministra obrony Yoav Gallant. Przedsiębiorstwo twierdzi, że należne wynagrodzenie przekracza pół miliona szekli.

Drugą sprawę prowadzi firma Intellect. Spółka domaga się ponad 1,5 miliona szekli za działania prowadzone w Europie oraz finansowanie inicjatyw medialnych i logistycznych. Według ustaleń cytowanych przez dziennik prywatne firmy produkcyjne pełniły rolę pośredników w finansowaniu aktywistów i influencerów działających za granicą.

Eylon Levy poza pozwem, ale z roszczeniami

Jedną z osób powiązanych z kampaniami komunikacyjnymi był były rzecznik rządu Izraela Eylon Levy. Polityk pełnił funkcję oficjalnego rzecznika do marca 2024 roku. Levy nie występuje jako strona w pozwie. Według jego współpracowników uważa jednak, że również nie otrzymał części należnych środków. Rzecznik byłego urzędnika potwierdził, że nie zamierza on angażować się w postępowanie sądowe.

Levy pozostaje aktywny w mediach społecznościowych i nadal uczestniczy w debacie publicznej dotyczącej polityki międzynarodowej Izraela.

Chaos organizacyjny po wybuchu wojny

Z raportu cytowanego przez izraelskie media wynika, że po wydarzeniach z października 2023 roku aparat komunikacyjny państwa stanął przed problemami kadrowymi. W krótkim czasie rozpoczęto współpracę z licznymi freelancerami, firmami produkcyjnymi oraz aktywistami działającymi w internecie.

Część współpracowników pracowała bez formalnych umów z instytucjami państwowymi. Zamiast bezpośrednich kontraktów wykorzystywano pośredników z sektora prywatnego. Według relacji osób zaangażowanych w projekty praca organizowana była w sposób improwizowany. Wiele działań realizowano w trybie pilnym, a rozliczenia finansowe odkładano na później.

Działania w Europie i przed sądami międzynarodowymi

Jednym z elementów działalności komunikacyjnej była obecność aktywistów w międzynarodowych wydarzeniach politycznych i prawnych. W dokumentach sądowych pojawiają się informacje o finansowaniu podróży do Hagi. Według raportu środki przeznaczono między innymi na transport i logistykę osób uczestniczących w działaniach medialnych podczas rozpraw dotyczących konfliktu izraelsko-palestyńskiego.

Biuro premiera Izraela przyznało, że w działalności dyrekcji dyplomacji publicznej mogły wystąpić nieprawidłowości w zakresie zawierania umów. Urzędnicy odmówili jednak szczegółowych komentarzy ze względu na toczące się postępowania sądowe.

Instytucja ta podlega bezpośrednio kancelarii premiera i odpowiada za koordynację komunikacji rządu w sprawach międzynarodowych.

Rosnące budżety na działania informacyjne

Równolegle z toczącymi się sporami finansowymi rząd zwiększył środki przeznaczone na działania komunikacyjne. We wrześniu 2025 roku zatwierdzono dodatkowy budżet w wysokości 150 milionów szekli dla Ministerstwa Spraw Zagranicznych Izraela. Kwota ta została dodana do istniejącego funduszu wynoszącego około 520 milionów szekli przeznaczonych na działalność informacyjną państwa.

Minister spraw zagranicznych Gideon Sa’ar ogłosił także utworzenie nowego departamentu zajmującego się komunikacją w mediach społecznościowych. Jednostka ma współpracować z blogerami oraz influencerami internetowymi.

Kampanie informacyjne skierowane do środowisk akademickich

Rządowe inicjatywy komunikacyjne obejmowały również działania w środowisku akademickim za granicą. Minister ds. diaspory Amichai Chikli prowadził projekty skierowane do kampusów uniwersyteckich w Stanach Zjednoczonych. Programy te obejmowały działania informacyjne oraz kampanie mające wpływać na debatę dotyczącą definicji antysemityzmu w amerykańskim systemie prawnym. W kolejnych miesiącach ministerstwo zaproponowało także finansowanie lokalnych inicjatyw komunikacyjnych prowadzonych przez samorządy w Izraelu i za granicą

Pozwy przeciwko dyrekcji dyplomacji publicznej pokazują skalę działań informacyjnych prowadzonych w czasie konfliktu. Sprawy sądowe mogą ujawnić szczegóły dotyczące finansowania kampanii medialnych oraz współpracy państwa z prywatnymi podmiotami.