Koniec wolnego Androida. Google przejmuje pełną kontrolę nad aplikacjami

Android przez lata budował swoją pozycję jako system bardziej otwarty niż iOS. Możliwość tworzenia aplikacji, ich samodzielnej dystrybucji i instalowania poza oficjalnym sklepem była fundamentem tej narracji. Teraz ta zasada może zostać zasadniczo ograniczona decyzją Google.

Google ogłosiło, że od września 2026 roku każda aplikacja instalowana na certyfikowanym urządzeniu z Androidem będzie musiała zostać zarejestrowana przez programistę zweryfikowanego przez firmę. Bez przejścia procesu weryfikacji instalacja aplikacji stanie się niemożliwa.

Weryfikacja obejmuje przedstawienie dokumentu tożsamości wydanego przez organ państwowy, akceptację warunków korzystania z usług Google oraz wniesienie opłaty w wysokości 25 dolarów. Wymóg ma dotyczyć wszystkich aplikacji przeznaczonych na certyfikowane urządzenia, niezależnie od sposobu ich dystrybucji.

Nowa polityka obejmie także oprogramowanie rozpowszechniane poza oficjalnym sklepem Google Play. Aplikacje udostępniane przez alternatywne platformy, takie jak F-Droid, Amazon Appstore czy Samsung Galaxy Store, również będą musiały spełnić nowe wymagania.

List otwarty do kierownictwa Alphabet

Decyzja wywołała sprzeciw organizacji zajmujących się prawami cyfrowymi i wolnym oprogramowaniem. Electronic Frontier Foundation, Free Software Foundation, zespół F-Droid, Article 19, Fastmail oraz Vivaldi podpisały list otwarty skierowany do prezesa Alphabet Sundar Pichai, współzałożycieli Larry Page i Sergey Brin oraz szefa ekosystemu aplikacji Vijay Kaza.

Sygnatariusze argumentują, że firma rozszerza kontrolę na kanały dystrybucji, którymi nie zarządza i których formalnie nie jest właścicielem. W ich ocenie deweloperzy rezygnujący z usług Google nie powinni być zobowiązani do rejestracji w tej korporacji ani podlegać jej ocenie.

Autorzy listu podkreślają, że Android już dziś dysponuje rozbudowanymi mechanizmami bezpieczeństwa i że centralna rejestracja tożsamości nie jest jedyną drogą do walki z nadużyciami.

Argument bezpieczeństwa

Google ogłosiło nową politykę w sierpniu 2025 roku, przedstawiając ją jako narzędzie ograniczania aktywności cyberprzestępców. Firma wskazuje, że obowiązkowa rejestracja utrudni szybkie publikowanie kolejnych złośliwych aplikacji po usunięciu poprzednich wersji.

Program działa w wersji zapoznawczej od listopada 2025 roku. W marcu 2026 roku ma zostać udostępniony wszystkim deweloperom, a we wrześniu ruszy jego wdrożenie w Brazylii, Indonezji, Singapurze i Tajlandii.

Warto zauważyć, że twórcy publikujący aplikacje w Google Play podlegają procedurom weryfikacyjnym już od 2023 roku. Nowe regulacje w praktyce najmocniej dotkną środowiska alternatywnej dystrybucji i twórców korzystających z modelu sideloadingu.

Sideloading pod kontrolą

Sygnatariusze listu wskazują, że proponowane zmiany przekształcają sideloading z prawa użytkownika w uprawnienie nadzorowane przez jednego dostawcę platformy. Niezależni programiści, badacze bezpieczeństwa, naukowcy oraz twórcy projektów open source staną przed identycznymi wymogami identyfikacyjnymi jak duzi wydawcy komercyjni.

Dokumenty tożsamości trafią do systemów Google, a aplikacje będą podlegać procesowi weryfikacji prowadzonemu przez firmę. Możliwość dotarcia do użytkowników certyfikowanych urządzeń stanie się zależna od utrzymania statusu zweryfikowanego dewelopera.

Zmiana nie obejmie niestandardowych kompilacji Androida, takich jak GrapheneOS, LineageOS czy /e/OS. W praktyce jednak zdecydowana większość urządzeń na rynku korzysta z certyfikowanych wersji systemu.

Koniec mitu otwartości?

Android przez lata był przedstawiany jako alternatywa wobec zamkniętego modelu rozwijanego przez Apple. Możliwość instalowania aplikacji spoza oficjalnego sklepu stanowiła jeden z kluczowych argumentów w tej rywalizacji.

Nowa polityka zawęża różnice między platformami. Centralna rejestracja deweloperów i kontrola instalacji aplikacji przez jednego operatora całkowicie mieniają charakter ekosystemu.