Niemcy właśnie zaprojektowały koniec wolnego internetu dla całej Europy

Socjaldemokratyczna Partia Niemiec zapowiada radykalną zmianę zasad korzystania z mediów społecznościowych w Niemczech. Partia chce wprowadzić obowiązkową weryfikację wieku dla wszystkich użytkowników platform społecznościowych oraz powiązać konta internetowe z unijnym portfelem tożsamości cyfrowej.

Sekretarz generalny SPD, Tim Klüssendorf, potwierdził w Berlinie, że ugrupowanie prowadzi rozmowy z koalicyjnym partnerem, Unią Chrześcijańsko-Demokratyczną (CDU). Partia kanclerza Friedricha Merza, niedawno opowiedziała się za zniesieniem anonimowości w internecie. Oba ugrupowania deklarują dziś zbieżne stanowisko.

Weryfikacja wieku powiązana z cyfrowym identyfikatorem

Propozycja SPD zakłada powiązanie kont użytkowników z europejskim portfelem tożsamości cyfrowej EUDI. W praktyce oznaczałoby to konieczność potwierdzenia wieku poprzez rządowy system identyfikacji przed uzyskaniem dostępu do platform społecznościowych.

Oficjalna argumentacja koncentruje się na ochronie dzieci i młodzieży. Klüssendorf stwierdził, że państwo nie realizuje w wystarczającym stopniu obowiązku ochrony najmłodszych w środowisku cyfrowym. Wskazał również, że model biznesowy platform społecznościowych pozostaje w sprzeczności z zasadami demokratycznymi.

SPD przyjęła wewnętrzny dokument programowy, w którym dostęp do mediów społecznościowych został podzielony na trzy kategorie wiekowe. Dzieci poniżej 14 lat miałyby całkowity zakaz korzystania z takich usług. Użytkownicy poniżej 16 lat otrzymaliby dostęp do specjalnych wersji młodzieżowych, pozbawionych algorytmicznych rekomendacji, nieskończonego przewijania i systemów nagradzania za aktywność. Osoby od 16. roku życia korzystałyby z platform z domyślnie wyłączonymi algorytmami rekomendacji, a ich aktywacja wymagałaby świadomej zgody.

Koniec anonimowego logowania

Najbardziej kontrowersyjny element propozycji dotyczy samej architektury dostępu. Obowiązkowa weryfikacja przy użyciu portfela EUDI oznacza powiązanie konta społecznościowego z tożsamością potwierdzoną przez państwo. Każda publikacja, komentarz czy reakcja mogłyby zostać przypisane do zweryfikowanej osoby.

SPD deklaruje, że rozwiązanie ma minimalizować przetwarzanie danych i ograniczyć ich komercyjne wykorzystanie przez platformy. Architektura EUDI teoretycznie pozwala na potwierdzenie wieku bez ujawniania pełnych danych osobowych. W praktyce skuteczność takiego modelu będzie zależeć od szczegółów wdrożenia oraz od nadzoru nad systemem.

Zmiana oznaczałaby odejście od anonimowego dostępu do mediów społecznościowych w Niemczech. Platformy zostałyby zobowiązane do egzekwowania nowych zasad pod rygorem sankcji.

VPN pod lupą

Dodatkowym elementem planu jest ograniczenie możliwości obchodzenia przepisów poprzez korzystanie z sieci VPN. Klüssendorf przyznał, że regulacje powinny uwzględniać również takie obejścia. Nie przedstawił jednak technicznego rozwiązania.

Eksperci zwracają uwagę, że skuteczne blokowanie VPN wymagałoby narzędzi stosowanych dotąd głównie w krajach o restrykcyjnej polityce internetowej. W grę wchodziłaby głęboka inspekcja ruchu sieciowego lub wymuszenie identyfikacji użytkowników przez dostawców VPN. Taki kierunek oznaczałby rozszerzenie kompetencji państwa w zakresie kontroli infrastruktury internetowej.

Polityka cyfrowa w nowej odsłonie

Niemcy mogą stać się pierwszym dużym państwem UE, które powiąże dostęp do mediów społecznościowych z rządowym identyfikatorem cyfrowym. Jeżeli koalicja SPD i CDU przeforsuje projekt, niemiecki internet wejdzie w nową fazę regulacyjną. Zmiana nie dotyczy wyłącznie dzieci i młodzieży, lecz wszystkich użytkowników. Architektura oparta na obowiązkowym logowaniu przez system państwowy nie przewiduje prostego powrotu do dotychczasowego modelu anonimowości.