Oszustwa na BLIK wciąż zbierają żniwo. Eksperci ostrzegają przed tą metodą

BLIK od lat pozostaje jedną z najpopularniejszych metod płatności mobilnych w Polsce. Narzędzie to jest jednak wykorzystywane przez cyberprzestępców, którzy stale udoskonalają sposoby wyłudzania pieniędzy. Niestety skala problemu pozostaje bardzo duża, na co wskazuje raport BIK za 2024 rok.

Wynika z niego, iż niemal co czwarta próba oszustwa z wykorzystaniem socjotechniki kończy się sukcesem przestępców. Z tego powodu eksperci zajmujący się bezpieczeństwem przypominają, że znajomość najczęściej stosowanych metod może uchronić nas przed utratą oszczędności.

BLIK aktywnie wykorzystywany przez cyberprzestępców

BLIK działa w bardzo prosty sposób. Użytkownik generuje w aplikacji bankowej sześciocyfrowy kod ważny przez dwie minuty, który następnie wykorzystuje podczas płatności w sklepie, zakupów internetowych lub wypłaty gotówki z bankomatu. Właśnie ta szybkość i prostota sprawiają, że oszuści bardzo chętnie wykorzystują go podczas ataków opartych na manipulacji oraz presji czasu.

BLIK od lat pozostaje jedną z najpopularniejszych metod płatności mobilnych w Polsce. Narzędzie to jest jednak wykorzystywane przez cyberprzestępców, którzy stale udoskonalają sposoby wyłudzania pieniędzy. Niestety skala problemu pozostaje bardzo duża, na co wskazuje raport BIK za 2024 rok.

Źródło: CERT Orange Polska

Oszuści przeważnie wysyłają wiadomości SMS lub przez WhatsApp rozpoczynające się od słów "Mamo, to mój nowy numer" albo "Tato, zgubiłem telefon". Przestępcy podszywają się pod dzieci, wnuki lub innych bliskich i proszą o pilne przesłanie kodu BLIK, tłumacząc sytuację nagłą potrzebą zakupu lub opłacenia czegoś ważnego. W rzeczywistości wiadomości są wysyłane masowo do przypadkowych osób, a przekazane pieniądze są błyskawicznie wypłacane z bankomatów przez pomocników przestępców.

Równie popularnym sposobem pozostaje przejmowanie kont na Messengerze lub WhatsAppie. Po uzyskaniu dostępu do profilu znajomego oszust rozsyła wiadomości z prośbą o szybkie przesłanie kodu BLIK, tłumacząc się problemami z kartą płatniczą lub pilnym wydatkiem. W takich sytuacjach eksperci zalecają skontaktowanie się z tą osobą innym kanałem komunikacji i potwierdzenie, czy rzeczywiście potrzebuje pomocy.

Oszustwo na pracownika banku

Coraz częściej pojawiają się również telefony od osób podających się za pracowników banków lub działów bezpieczeństwa. Rozmówcy informują o rzekomych próbach wyłudzenia kredytu lub ataku na konto i przekonują, iż wygenerowanie kodu BLIK jest niezbędne do zablokowania transakcji. W rzeczywistości banki nigdy nie proszą klientów o podawanie kodów BLIK przez telefon, a taki kod służy później do wypłaty pieniędzy z bankomatu.

Źródło: CERT Orange Polska

Niebezpieczne pozostają także fałszywe platformy inwestycyjne promowane w mediach społecznościowych, często z wykorzystaniem wizerunku znanych osób lub materiałów przygotowanych przez sztuczną inteligencję. Ofiary są zachęcane do wpłacenia pierwszego depozytu za pomocą BLIKA, po czym kontakt z organizatorami urywa się, a odzyskanie pieniędzy jest bardzo trudne.

Skuteczność takich oszustw pokazuje, że nawet doświadczeni użytkownicy mogą paść ofiarą dobrze przygotowanej manipulacji, zwłaszcza gdy przestępcy wywołują poczucie zagrożenia lub presję czasu. Wystarczy chwila nieuwagi, by stracić znaczną kwotę pieniędzy.

Jak się chronić

Najprostszą metodą ochrony pozostaje zasada "3 Z", czyli zaczekaj, zadzwoń i zweryfikuj. Przed zatwierdzeniem każdej transakcji warto dokładnie sprawdzić informacje wyświetlane w aplikacji bankowej, ponieważ widoczna jest tam zarówno kwota, jak i miejsce realizacji płatności lub wypłaty. Jeśli ktoś prosi o pomoc w sklepie, a aplikacja pokazuje wypłatę gotówki z bankomatu, należy natychmiast przerwać transakcję.

To kolejny przykład, że cyberprzestępcy coraz częściej wykorzystują psychologię zamiast zaawansowanych narzędzi technicznych. W porównaniu z klasycznymi atakami polegającymi na infekowaniu komputerów złośliwym oprogramowaniem, oszustwa wykorzystujące BLIK opierają się przede wszystkim na zdobyciu zaufania ofiary i wywołaniu pośpiechu.

Najlepszym zabezpieczeniem pozostaje zachowanie ostrożności i dokładne sprawdzanie każdej prośby o kod BLIK, nawet jeśli wiadomość wygląda na wysłaną przez bliską osobę.