Pierwszy elektryk z baterią sodową już na drogach. Chiński EV bez litu i odporny na duże mrozy

Chiński gigant akumulatorowy CATL wspólnie z Changan Automobile zaprezentował pierwszy na świecie masowo produkowany samochód elektryczny dla pasażerów wykorzystujący akumulator sodowo-jonowy. Premiera miała miejsce w czwartek i już teraz jest uznawana za jeden z najważniejszych momentów w rozwoju technologii magazynowania energii dla elektromobilności.

Zaprezentowany model to Changan Nevo A06, znany na rynku lokalnym również jako Qiyuan A06. CATL potwierdziło jednocześnie, że baterie sodowo-jonowe będą dostarczane nie tylko do tego konkretnego pojazdu, ale także do pozostałych marek należących do Changan Automobile, w tym Deepal, Avatr oraz Uni. Pokazuje to, że nowa technologia nie jest traktowana jako eksperyment, lecz jako realna alternatywa dla dominujących dziś rozwiązań litowych.

Technologia, która zmieni EV

Podczas konferencji prasowej dyrektor techniczny CATL, Gao Huan, podkreślił, że rozwój akumulatorów sodowo-jonowych otwiera nowy etap w elektryfikacji transportu. Według niego technologia ta zapewnia większą odporność na trudne warunki pracy, stabilność w szerokim zakresie temperatur oraz lepsze dopasowanie do długoterminowych celów zrównoważonego rozwoju.

CATL zaprezentowało swoją pierwszą generację baterii sodowo-jonowych Naxtra w kwietniu ubiegłego roku. Producent poinformował wówczas, że osiągają one gęstość energetyczną 175 Wh/kg, zbliżając się do poziomu znanego z akumulatorów litowo-żelazowo-fosforanowych. Dwa tygodnie temu firma wprowadziła wariant Tianxing II Naxtra przeznaczony dla lekkich pojazdów użytkowych, a teraz ta sama technologia trafia do samochodów osobowych.

400 kilometrów dziś, więcej jutro

Elektryczne samochody osobowe Changana wyposażone w nowy akumulator sodowo-jonowy będą korzystać z zestawu o pojemności 45 kWh. Według deklaracji producenta taki pakiet zapewnia zasięg do 400 kilometrów. CATL zakłada, że wraz z dalszym rozwojem technologii możliwe stanie się zwiększenie realnego zasięgu do poziomu 500–600 kilometrów, bez istotnych zmian w konstrukcji pojazdu.

Obecnie Nevo A06 jest oferowany w Chinach z klasycznym akumulatorem litowo-jonowym o pojemności 63,18 kWh, który w cyklu CLTC zapewnia zasięg do 630 kilometrów. W praktyce jednak wydajność tego rozwiązania wyraźnie spada w bardzo niskich temperaturach, co od lat stanowi jeden z głównych problemów elektromobilności w chłodniejszym klimacie.

Zima przestaje być wrogiem elektryków

CATL zwraca uwagę, że akumulatory sodowo-jonowe zachowują swoje właściwości w warunkach, które są wyjątkowo trudne dla baterii litowych. Według danych producenta ładowanie pozostaje możliwe nawet przy temperaturze minus 30 stopni Celsjusza, a przy minus 40 stopniach zachowywana jest zdecydowana większość użytecznej pojemności. Dla porównania klasyczne akumulatory litowe w takich warunkach tracą znaczną część swojej sprawności.

Producent podkreśla również wyższy poziom bezpieczeństwa nowej technologii. Akumulatory sodowo-jonowe są mniej podatne na zapłon i przegrzewanie, co zostało potwierdzone w serii testów wytrzymałościowych przeprowadzonych przez CATL. W kontekście rosnącej liczby pożarów pojazdów elektrycznych temat bezpieczeństwa staje się coraz istotniejszy zarówno dla producentów, jak i regulatorów.

Sód zamiast litu w czasach drożyzny

Jednym z kluczowych argumentów przemawiających za bateriami sodowo-jonowymi pozostaje koszt surowców. Sód jest znacznie tańszy i bardziej dostępny niż lit, którego ceny w ostatnich latach wykazywały dużą zmienność. Na początku tego roku ceny węglanu litu sięgnęły poziomu 170 tysięcy juanów za tonę, podczas gdy w 2021 roku wynosiły około 50 tysięcy juanów.

CATL, podobnie jak BYD i kilku innych czołowych chińskich producentów akumulatorów, intensywnie inwestuje w rozwój technologii sodowo-jonowej jako odpowiedź na niestabilność rynku litu. Choć obecnie gęstość energii tych baterii pozostaje nieco niższa niż w przypadku LFP, firma zakłada osiągnięcie porównywalnych parametrów w ciągu najbliższych trzech lat.

Punkt zwrotny dla całej branży

Według danych CATL dostawy akumulatorów sodowo-jonowych w 2025 roku osiągnęły poziom 9 GWh, notując wzrost o 150 procent względem roku poprzedniego. Prognozy firmy wskazują, że w perspektywie czterech lat wolumen ten może przekroczyć 1000 GWh, co uczyni nową technologię jednym z filarów globalnego rynku magazynowania energii.

CATL przewiduje, że rok 2026 stanie się momentem przełomowym dla akumulatorów sodowo-jonowych. Do połowy przyszłego roku producent planuje wprowadzić na rynek kolejne modele samochodów elektrycznych wykorzystujących tę technologię, stopniowo rozszerzając jej obecność także poza rynek chiński.