Rosja ogłasza "własne" procesory. Wyglądają bardzo znajomo

Rosyjskie firmy technologiczne od kilku lat próbują budować własne rozwiązania półprzewodnikowe po odcięciu od zachodnich dostawców sprzętu. Najnowsza deklaracja w tej dziedzinie wywołała jednak duże wątpliwości w branży. Spółka Tramplin Electronics ogłosiła otrzymanie pierwszych próbek procesorów serwerowych oznaczonych nazwą Irtysz.

Układy mają oferować konfiguracje 16 oraz 32 rdzeni i zostały zaprezentowane jako element infrastruktury dla krajowych centrów danych oraz systemów obliczeń wysokiej wydajności. Szczegółowa analiza parametrów sugeruje jednak inne pochodzenie procesorów.

Nowe procesory Irtysz w rosyjskiej ofercie

Według informacji przekazanych przez firmę Tramplin Electronics pierwszymi modelami w rodzinie mają być procesory Irtysz C616 oraz Irtysz C632. Producent wskazuje na przeznaczenie układów dla centrów danych oraz systemów HPC. W katalogu firmy pojawia się również model Irtysz C664 wyposażony w 64 rdzenie. Wszystkie procesory bazują na architekturze instrukcji LoongArch opracowanej przez chińską firmę Loongson.

Układy mają korzystać z mikroarchitektury LA664. Konstrukcja obsługuje wielowątkowość z sześcioma wątkami wykonywanymi jednocześnie oraz zestawy rozszerzeń wektorowych LSX i LASX przeznaczone do obliczeń równoległych.

Przedstawiciele rosyjskiej firmy twierdzą, że wydajność procesorów może konkurować z rozwiązaniami opartymi na architekturach stosowanych w serwerach z układami AMD oraz Intel. Wśród punktów porównania pojawiają się platformy bazujące na architekturze Zen 3 oraz generacji Ice Lake.

Specyfikacja niemal identyczna z procesorami Loongson

Parametry techniczne układów Irtysz zwróciły uwagę analityków rynku półprzewodników. Dane opublikowane przez Tramplin Electronics pokrywają się z informacjami dotyczącymi procesorów serwerowych Loongson. Model Irtysz C616 ma pracować z częstotliwością 2,2 GHz i dysponować 32 MB pamięci podręcznej L3 oraz czterokanałowym kontrolerem pamięci DDR4-3200. Deklarowana wydajność wynosi 844,8 GFLOPS przy poborze mocy w zakresie od 100 do 120 W.

Procesor Irtysz C632 oferuje 32 rdzenie taktowane zegarem 2,1 GHz i 64 MB pamięci L3. Układ obsługuje ośmiokanałową pamięć DDR4-3200 i osiąga wydajność 1612,8 GFLOPS przy TDP w przedziale od 180 do 200 W.

Wszystkie wartości odpowiadają parametrom procesorów z serii Loongson 3C6000. Zbieżność dotyczy każdej liczby w specyfikacji technicznej.

Krótka historia firmy budzi pytania

Dodatkowe wątpliwości budzi czas powstania rosyjskiej spółki. Firma Tramplin Electronics została zarejestrowana w kwietniu 2025 roku. Ogłoszenie dotyczące nowych procesorów pojawiło się niecały rok później. Proces projektowania nowoczesnego układu scalonego należy do najbardziej złożonych zadań w branży technologicznej. Opracowanie architektury, przygotowanie projektu fizycznego, znalezienie partnera produkcyjnego oraz uruchomienie produkcji zajmuje zazwyczaj kilka lat.

W przypadku największych producentów półprzewodników cykl projektowy nowych procesorów trwa często jeszcze dłużej. Tak krótki okres działalności firmy utrudnia wyjaśnienie procesu stworzenia całkowicie nowej rodziny układów.

Sankcje zmieniają rynek procesorów w Rosji

Rosyjskie firmy technologiczne utraciły dostęp do wielu produktów po wprowadzeniu sankcji przez Stany Zjednoczone i kraje zachodnie. Ograniczenia obejmują między innymi procesory produkowane przez AMD i Intel. Dla części przedsiębiorstw oznacza to konieczność poszukiwania alternatywnych platform sprzętowych. Jednym z możliwych kierunków stała się współpraca z producentami z Chin.

W tym kontekście pojawiają się spekulacje dotyczące pochodzenia układów Irtysz. Analitycy rynku wskazują na możliwość importu procesorów Loongson i ich wprowadzenia na rynek pod rosyjską marką.

Symboliczna nazwa z geograficznym kontekstem

Nazwy procesorów Irtysz nawiązują do rzeki przepływającej przez Azję i Rosję. Jej źródło znajduje się na terytorium Chin. Ten geograficzny szczegół często pojawia się w komentarzach analityków rynku półprzewodników analizujących pochodzenie nowych układów.