Meta broni się w sądzie. Pirackie książki to „dozwolony użytek” w szkoleniu AI

W trwającym sporze sądowym dotyczącym praw autorskich firma Meta Platforms przedstawiła nową linię obrony, twierdząc, że nie tylko pobieranie, ale i dalsze przesyłanie pirackich książek przez BitTorrent może kwalifikować się jako dozwolony użytek.

Chodzi o materiały pobrane z bibliotek-cieni, takich jak Anna's Archive, które posłużyły do szkolenia modeli językowych Llama. Meta argumentuje, że system BitTorrent, umożliwiający jednoczesne pobieranie i udostępnianie plików, jest nieodłączną częścią procesu i stanowi techniczną konieczność w pozyskiwaniu dużych zbiorów danych.

Proces i wcześniejsze zwycięstwo Meta

W 2023 roku kilku autorów, w tym Richard Kadrey, Sarah Silverman i Christopher Golden, wniosło pozew zbiorowy przeciwko Meta. Sprawa dotyczyła wykorzystania chronionych treści bez zgody właścicieli do szkolenia modeli sztucznej inteligencji. W ubiegłym roku firma odniosła częściowe zwycięstwo, kiedy sąd uznał, że korzystanie z pirackich książek w tym kontekście kwalifikuje się jako dozwolony użytek. Jednak wciąż pozostawała kwestia przesyłania tych samych treści innym użytkownikom BitTorrenta, co autorzy uznali za naruszenie praw autorskich.

BitTorrent jako narzędzie niezbędne dla danych szkoleniowych

Meta podkreśla, że przesyłanie plików jest integralną cechą protokołu BitTorrent i nie można go odseparować od samego procesu pobierania danych. Firma wskazała, że zbiorów danych, takich jak te z Archiwum Anny, nie da się uzyskać hurtowo w inny sposób. W odpowiedzi na zarzuty przesłano do sądu uzupełniające pismo, w którym Meta argumentuje, że udostępnianie innym użytkownikom jest techniczną koniecznością i służy temu samemu celowi dozwolonego użytku w szkoleniu modeli językowych.

Wcześniej twiedzili, że nie wysyłali

Adwokaci Meta równo rok temu podkreślali, że „nie ma faktów, które by wskazywały, że Meta seedowała książki Powodów”. Firma opiera swoją obronę na założeniu, że brak dowodów na aktywne udostępnianie materiałów może uchronić ją przed oskarżeniami o naruszenie praw autorskich.

„Seeding” to termin z zakresu torrentów, który oznacza udostępnianie pobranego pliku innym użytkownikom sieci. W systemach peer-to-peer (P2P), takich jak torrenty, każdy użytkownik, który pobiera plik, może również przesyłać jego części innym. Seeding jest kluczowym elementem w systemach wymiany plików, ale w przypadku materiałów chronionych prawem autorskim może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych. Meta próbuje się od tego wymigać.

Sprzeczności i kontrowersje

Autorzy książek skrytykowali nową linię obrony, twierdząc, że Meta złożyła pismo zbyt późno i próbuje obejść terminy procesowe. Ich prawnicy podkreślają, że firma od dawna była świadoma roszczeń dotyczących przesyłania treści i powinna była wcześniej powołać się na dozwolony użytek. Meta w odpowiedzi przypomniała, że kwestia ta była już omawiana w grudniu 2025 roku i jest naturalnym rozwinięciem wcześniejszej obrony.

Waga przyznań autorów

W procesie pojawiły się również zeznania samych autorów, którzy przyznali, że nie wiedzą o sytuacjach, w których modele Meta odtwarzałyby ich treści w całości. Meta wskazała, że brak dowodów na rzeczywiste naruszenie rynkowe podważa teorie o szkodliwości dla rynku książek i wzmacnia obronę w zakresie dozwolonego użytku.

W swoich pismach Meta podkreśla również znaczenie dostępu do dużych zbiorów danych dla pozycji Stanów Zjednoczonych w globalnym wyścigu AI. Firma sugeruje, że ograniczenie dostępu do bibliotek-cieni mogłoby osłabić konkurencyjność kraju na rynku sztucznej inteligencji, wprowadzając dodatkowy kontekst geopolityczny do sprawy.

Ostateczna decyzja sędziego Vince'a Chhabrii będzie kluczowa dla dalszego rozwoju procesów dotyczących dozwolonego użytku w szkoleniu modeli AI, nie tylko w przypadku Meta, ale także dla innych firm technologicznych korzystających z podobnych źródeł danych.